Καρδερίνα

Σχετικά

Η Καρδερίνα (Carduelis carduelis) είναι ένα μικρό, πολύχρωμο ωδικό πτηνό της οικογένειας των Σπιζιδών (Fringillidae), γνωστό για το χαρακτηριστικό κόκκινο πρόσωπό της, τα κίτρινα φτερά στις φτερούγες και το ευχάριστο κελάηδημά της. Είναι ένα κοινό και αγαπητό πουλί σε μεγάλο μέρος της Ευρώπης, της Βόρειας Αφρικής και της Δυτικής Ασίας.

Μέγεθος και διάρκεια ζωής

Μήκος

12-13.5 cm

Άνοιγμα φτερών

21-25 cm

Βάρος

14-19 g

Διάρκεια ζωής

2-4 χρόνια στην άγρια φύση, έως 10 χρόνια σε αιχμαλωσία

Διατροφή

Σποροφάγο, κυρίως σπόροι αγκάθων (όπως γαϊδουράγκαθο), αλλά και άλλοι μικροί σπόροι, έντομα (ιδιαίτερα κατά την αναπαραγωγική περίοδο).

Σωματικά χαρακτηριστικά

Φτέρωμα

Το ενήλικο πουλί έχει χαρακτηριστικό κόκκινο πρόσωπο που περιβάλλεται από λευκό και μαύρο. Το πάνω μέρος του κεφαλιού είναι μαύρο. Η πλάτη είναι καφετιά, η κοιλιά λευκή με καφετιά πλευρά. Οι φτερούγες είναι μαύρες με μια έντονη κίτρινη λωρίδα, η οποία είναι ιδιαίτερα εμφανής στην πτήση. Η ουρά είναι μαύρη με λευκές άκρες στα εξωτερικά φτερά.

Σχήμα ράμφους

Κωνικό, μυτερό, ανοιχτόχρωμο (ροζ-μπεζ) με σκούρα άκρη, ιδανικό για την εξαγωγή σπόρων από αγκάθια.

Χρώμα ματιών

Σκούρο καφέ.

Χρώμα ποδιών

Ανοιχτό καφέ-ροζ.

Διακριτικά γνωρίσματα

Ο συνδυασμός του κόκκινου προσώπου, της μαύρης κορυφής του κεφαλιού, των λευκών παρειών και της έντονης κίτρινης λωρίδας στις φτερούγες είναι μοναδικός.

Εμφάνιση νεαρού

Τα νεαρά πουλιά δεν έχουν το κόκκινο πρόσωπο. Το κεφάλι τους είναι ομοιόμορφα καφετί με ραβδώσεις, και το σώμα τους είναι πιο θαμπό, με ραβδώσεις στο στήθος και την πλάτη. Η κίτρινη λωρίδα στις φτερούγες είναι παρούσα αλλά λιγότερο έντονη.

Εποχιακές αλλαγές

Δεν υπάρχουν σημαντικές εποχιακές αλλαγές στο πτέρωμα των ενηλίκων. Το πτέρωμα μπορεί να φαίνεται ελαφρώς πιο φθαρμένο προς το τέλος της αναπαραγωγικής περιόδου πριν την ετήσια έκδυση.

Φυλετικός διμορφισμός

Ελάχιστος. Τα αρσενικά έχουν συνήθως ένα ελαφρώς μεγαλύτερο και πιο έντονο κόκκινο πρόσωπο που εκτείνεται λίγο πιο πίσω από το μάτι σε σχέση με τα θηλυκά. Το μαύρο στο κεφάλι του αρσενικού είναι επίσης πιο έντονο.

Πώς να αναγνωρίσετε

1. 1

   Κόκκινο πρόσωπο

   Αναζητήστε το χαρακτηριστικό έντονο κόκκινο πρόσωπο που περιβάλλεται από λευκό και μαύρο. Αυτό είναι το πιο αναγνωρίσιμο χαρακτηριστικό των ενηλίκων.

2. 2

   Κίτρινη λωρίδα στις φτερούγες

   Παρατηρήστε την έντονη κίτρινη λωρίδα στα μαύρα φτερά των φτερούγων, η οποία είναι ιδιαίτερα εμφανής στην πτήση.

3. 3

   Σχήμα ράμφους

   Το λεπτό, κωνικό ράμφος είναι προσαρμοσμένο για την εξαγωγή σπόρων από αγκάθια.

4. 4

   Τραγούδι και καλέσματα

   Ακούστε το γρήγορο, μελωδικό κελάηδημα και το χαρακτηριστικό μεταλλικό κάλεσμα 'τσικ-ελίτ' στην πτήση.

5. 5

   Συμπεριφορά

   Συχνά παρατηρείται να τρέφεται σε κεφάλια αγκάθων ή σε κοπάδια εκτός αναπαραγωγικής περιόδου.

Βιότοπος και κατανομή

Βιόμοι

Ανοιχτά δάση, παρυφές δασών, οπωρώνες, κήποι, πάρκα, καλλιεργούμενες εκτάσεις, θαμνώδεις περιοχές, περιοχές με αγκάθια και ζιζάνια.

Γεωγραφική εξάπλωση

Ευρώπη, Βόρεια Αφρική, Δυτική και Κεντρική Ασία. Έχει εισαχθεί σε άλλες περιοχές όπως η Αυστραλία, η Νέα Ζηλανδία και η Νότια Αμερική.

Υψομετρικό εύρος

Από το επίπεδο της θάλασσας έως περίπου 2000 μέτρα, ανάλογα με την περιοχή.

Προτιμώμενα περιβάλλοντα

Προτιμά περιοχές με διάσπαρτα δέντρα και θάμνους, ειδικά εκείνες που αφθονούν σε φυτά με σπόρους όπως τα γαϊδουράγκαθα και οι άκανθες, τα οποία αποτελούν την κύρια πηγή τροφής της.

Συμπεριφορά

Χρόνος δραστηριότητας

Ημερόβιο.

Διατροφικές συνήθειες

Τρέφεται κυρίως με σπόρους, με ιδιαίτερη προτίμηση στους σπόρους των αγκάθων (γαϊδουράγκαθο, άκανθα). Χρησιμοποιεί το λεπτό της ράμφος για να εξάγει τους σπόρους από τα κεφάλια των φυτών. Επίσης τρώει σπόρους από σημύδες, σκλήθρα, πικραλίδες και άλλα φυτά. Κατά την αναπαραγωγική περίοδο, συμπληρώνει τη διατροφή της με μικρά έντομα για να καλύψει τις ανάγκες των νεοσσών σε πρωτεΐνες.

Κοινωνική συμπεριφορά

Εκτός της αναπαραγωγικής περιόδου, οι Καρδερίνες είναι πολύ κοινωνικές και σχηματίζουν μεγάλα κοπάδια, συχνά αναμεμειγμένα με άλλα σπιζίδες, αναζητώντας τροφή. Κατά την αναπαραγωγική περίοδο, ζευγαρώνουν και γίνονται πιο εδαφικές.

Πρότυπο πτήσης

Ο κυματιστός, ελαφρύς και γρήγορος τρόπος πτήσης είναι χαρακτηριστικός, με διαδοχικά ανεβοκατεβάσματα, συχνά συνοδευόμενος από το χαρακτηριστικό της κάλεσμα 'τσικ-ελίτ'.

Μετανάστευση

Σε μεγάλο μέρος της Ευρώπης είναι επιδημητικό (μόνιμος κάτοικος). Οι πληθυσμοί των βορειότερων περιοχών και της ανατολικής Ευρώπης είναι μεταναστευτικοί, μετακινούμενοι νοτιότερα για να διαχειμάσουν. Στην Ελλάδα, είναι κυρίως επιδημητικό, αλλά δέχεται και χειμερινούς επισκέπτες από βορειότερες περιοχές.

Τοπικότητα

Κατά την αναπαραγωγική περίοδο, τα ζευγάρια υπερασπίζονται μια μικρή περιοχή γύρω από τη φωλιά τους. Εκτός αυτής της περιόδου, είναι λιγότερο εδαφικά και σχηματίζουν κοπάδια.

Αναπαραγωγή

Εποχή αναπαραγωγής

Απρίλιος-Αύγουστος, συνήθως δύο φωλιές ανά σεζόν.

Συνήθειες φωλεοποίησης

Η φωλιά είναι ένα μικρό, συμπαγές, τακτοποιημένο κύπελλο, κατασκευασμένο από βρύα, λειχήνες, γρασίδι, μαλλί και ιστούς αράχνης, επενδυμένο με φυτικές ίνες και πούπουλα. Τοποθετείται συνήθως σε οριζόντια διχάλα ενός κλαδιού σε δέντρο ή θάμνο, συχνά σε οπωροφόρα δέντρα ή κωνοφόρα, σε ύψος 2-10 μέτρων από το έδαφος.

Μέγεθος γέννας

4-6 αυγά.

Περιγραφή αυγού

4-6 αυγά, λευκά ή γαλαζοπράσινα, με μικρές καφετιές ή κοκκινωπές κηλίδες, κυρίως στο πλατύ άκρο. Μέγεθος περίπου 17 x 13 mm.

Περίοδος επώασης

11-14 ημέρες, κυρίως από το θηλυκό.

Περίοδος εκκόλαψης

13-18 ημέρες μετά την εκκόλαψη.

Γονική φροντίδα

Και οι δύο γονείς ταΐζουν τους νεοσσούς, αρχικά με έντομα και αργότερα με πολτοποιημένους σπόρους. Το θηλυκό επωάζει, ενώ το αρσενικό το ταΐζει κατά τη διάρκεια της επώασης.

Πού θα το βρείτε

Συμβουλές πεδίου

1. Ακούστε το τραγούδι. Το χαρακτηριστικό κελάηδημα και το κάλεσμα 'τσικ-ελίτ' είναι συχνά ο πρώτος τρόπος να εντοπίσετε μια Καρδερίνα.
2. Παρατηρήστε τα φυτά. Εστιάστε την αναζήτησή σας σε φυτά με σπόρους, ειδικά αγκάθια, όπου συχνά τρέφονται.
3. Ψάξτε σε κοπάδια. Εκτός της αναπαραγωγικής περιόδου, οι Καρδερίνες κινούνται σε κοπάδια, οπότε η εύρεση ενός πουλιού μπορεί να οδηγήσει στην εύρεση πολλών.
4. Χρησιμοποιήστε κιάλια. Τα κιάλια θα σας βοηθήσουν να διακρίνετε τα λεπτομερή χαρακτηριστικά του πτερώματος, όπως το κόκκινο πρόσωπο και την κίτρινη λωρίδα.

Παρόμοια είδη

Γρήγορα στοιχεία

Επιστημονική Οικογένεια:

Fringillidae

Διακριτικό Χαρακτηριστικό:

Κόκκινο πρόσωπο και κίτρινη λωρίδα στις φτερούγες

Κύρια Τροφή:

Σπόροι αγκάθων

Κατάσταση Διατήρησης:

Ελάχιστης Ανησυχίας

Τραγούδι:

Γρήγορο, ρευστό, μελωδικό κελάηδημα

Διασκεδαστικά στοιχεία

• Το όνομα 'Carduelis' προέρχεται από τη λατινική λέξη 'carduus' που σημαίνει 'αγκάθι', αναφερόμενο στην προτίμησή της για τους σπόρους των αγκάθων.
• Η Καρδερίνα ήταν ένα δημοφιλές θέμα στην τέχνη, ειδικά στην Αναγέννηση, συμβολίζοντας συχνά την ψυχή ή τη θυσία του Χριστού λόγω της σύνδεσής της με τα αγκάθια.
• Είναι γνωστή για την ικανότητά της να εξάγει σπόρους από τα κεφάλια των αγκάθων, χρησιμοποιώντας το λεπτό της ράμφος με μεγάλη επιδεξιότητα.
• Σε ορισμένες περιοχές, οι Καρδερίνες εκτρέφονταν ως πουλιά κλουβιού λόγω του όμορφου τραγουδιού και του εντυπωσιακού πτερώματός τους, πρακτική που πλέον περιορίζεται αυστηρά από τη νομοθεσία.

Επιστημονική ταξινόμηση

Βασίλειο

Animalia

Συνομοταξία

Chordata

Κλάση

Aves

Τάξη

Passeriformes

Οικογένεια

Fringillidae

Γένος

Carduelis

Είδος

Carduelis carduelis

Εξερευνήστε το Καρδερίνα