Noordelijke Kardinaal

Over de soort

De Noordelijke Kardinaal is een middelgrote zangvogel die bekend staat om zijn levendige rode kleur bij het mannetje en zijn karakteristieke kuif. Het is een standvogel die voorkomt in het oostelijke deel van Noord-Amerika.

Grootte en levensduur

Lengte

21-23 cm

Spanwijdte

25-31 cm

Gewicht

42-48 g

Levensduur

Tot 15 jaar in het wild, gemiddeld 3-5 jaar.

Voedsel

Voornamelijk zaden, granen, insecten en vruchten.

Fysieke kenmerken

Verenkleed

Mannetjes zijn helderrood over het hele lichaam met een zwart masker rond de snavel en ogen. Vrouwtjes zijn doffer roodbruin met roodachtige tinten op vleugels, kuif en staart, en hebben ook een lichter masker. Juvenielen lijken op vrouwtjes maar zijn bruiner en missen de rode accenten of hebben deze in mindere mate.

Snavelvorm

Korte, dikke, kegelvormige snavel, ideaal voor het kraken van zaden. Mannetjes hebben een helder roodoranje snavel, vrouwtjes een wat doffere oranje snavel.

Oogkleur

Donkerbruin.

Pootkleur

Roze-bruin tot vleeskleurig.

Onderscheidende kenmerken

De prominente, puntige kuif en de stevige snavel zijn kenmerkend voor beide geslachten. De helderrode kleur van het mannetje en het 'masker' rond de snavel zijn direct herkenbaar.

Uiterlijk jongen

Juvenielen zijn dof bruin met een donkere snavel en een kortere kuif. Ze krijgen geleidelijk meer rode veren bij het opgroeien, de jonge mannetjes vertonen na de eerste rui roodachtige vlekken die uiteindelijk het volledige rode verenkleed vormen.

Seizoensveranderingen

Er zijn geen significante seizoensgebonden veranderingen in het verenkleed, aangezien het een standvogel is. Het mannetje behoudt zijn helderrode kleur het hele jaar door.

Geslachtsdimorfisme

Zeer uitgesproken; mannetjes zijn helderrood, vrouwtjes roodbruin met rode accenten. Beide geslachten hebben een kuif en een kenmerkende snavelvorm.

Hoe herken je

1. 1

   Kleur en kuif (mannetje)

   Het helderrode verenkleed gecombineerd met de duidelijke kuif is direct herkenbaar. Het zwarte masker rond de snavel is ook een sleutelfunctie.

2. 2

   Kleur en kuif (vrouwtje)

   Het doffere roodbruine verenkleed met rode accenten op de vleugels en staart, samen met de kuif, onderscheidt haar van andere bruine vogels. Ook zij heeft een lichter, grijsachtig masker.

3. 3

   Snavel

   De korte, dikke, kegelvormige roodoranje snavel is kenmerkend voor beide geslachten.

4. 4

   Roep/Zang

   De luide, heldere, fluitende roepen die klinken als 'cheer, cheer, cheer' of 'what-cheer, what-cheer' zijn zeer onderscheidend en vaak het eerste teken van hun aanwezigheid.

Leefgebied en verspreiding

Biomen

Gematigde breedbladige en gemengde bossen, subtropische bossen.

Verspreidingsgebied

Oostelijk Noord-Amerika, van het zuidoosten van Canada tot het oosten van Texas, zuidelijk tot Florida en Mexico, met geïsoleerde populaties in het zuidwesten van de VS.

Hoogtebereik

Meestal te vinden op lagere hoogten, van zeeniveau tot ongeveer 1500 meter, in sommige gevallen tot 2700 meter in Mexico.

Voorkeursomgevingen

Dicht struikgewas, bosranden, tuinen, parken, voorstedelijke gebieden, moerassen en bossen met een dichte ondergroei.

Gedrag

Activiteitstijd

Diurnaal. Ze zijn het meest actief in de vroege ochtend en late namiddag.

Eetgewoonten

Voornamelijk grondvoeders. Ze zoeken zaden, insecten en vruchten op de grond of in lage vegetatie. Ze bezoeken vaak vogelvoeders, vooral met zonnebloempitten.

Sociaal gedrag

Meestal solitair of in paren tijdens het broedseizoen. Buiten het broedseizoen kunnen ze zich in kleine groepen verzamelen, vooral bij voedingsplaatsen.

Vliegpatroon

Golvende, snelle vlucht over korte afstanden, vaak van struik naar struik.

Trekpatroon

Overwegend een standvogel die het hele jaar in zijn broedgebied blijft. Noordelijke populaties kunnen in zeer koude winters kleine, lokale verplaatsingen maken, maar echte migratie over lange afstanden komt zelden voor.

Territoriaal gedrag

Mannetjes zijn zeer territoriaal tijdens het broedseizoen en verdedigen hun territorium fel tegen andere mannetjes, zelfs tegen hun eigen spiegelbeeld, wat kan leiden tot agressief gedrag tegen ramen.

Voortplanting

Broedseizoen

Maart tot september, met pieken in april-mei en juli.

Nestgewoonten

Het nest wordt gebouwd door het vrouwtje, meestal in dichte struiken of lage bomen, op een hoogte van 1-3 meter boven de grond. Het is een komvormig nest gemaakt van twijgjes, schorsreepjes, bladeren en grassen, gevoerd met fijn gras of haar.

Legselgrootte

2-5 eieren per legsel, meestal 3.

Eierbeschrijving

2-5 eieren, meestal 3. De eieren zijn witachtig, grijsachtig of lichtgroen met bruine, paarse of grijze vlekken, vooral geconcentreerd aan het bredere einde.

Broedperiode

11-13 dagen, voornamelijk door het vrouwtje.

Uitvliegperiode

9-11 dagen na het uitkomen. De jongen verlaten het nest voordat ze volledig kunnen vliegen.

Ouderlijke zorg

Beide ouders voeden de jongen. Het vrouwtje broedt en het mannetje brengt voedsel. Na het uitvliegen voeden beide ouders de jongen nog enkele weken. Ze kunnen tot 2-3 broedsels per jaar hebben.

Waar te vinden

Veldtips

1. Luister naar de zang. Het mannetje en het vrouwtje zingen beide, wat betekent dat je hun aanwezigheid vaak hoort voordat je ze ziet. Hun heldere fluitende zang is onmiskenbaar.
2. Plaats voeders. Ze zijn dol op zonnebloempitten en bezoeken regelmatig vogelvoeders, vooral in de wintermaanden.
3. Zoek in dichte begroeiing. Kardinalen bewegen vaak in en rond dichte struiken en lage bomen. Zoek naar beweging in dit soort vegetatie.
4. Vroege ochtend en late avond. Dit zijn hun meest actieve periodes. Je hebt dan de grootste kans om ze te zien foerageren of te horen zingen.

Gelijkende soorten

Snelle feiten

Status:

Standvogel

Zang:

Heldere, fluitende tonen door beide geslachten

Dieet:

Omnivoor (zaden, insecten, vruchten)

Kenmerk:

Prominente kuif, seksueel dimorfisme

Levensduur:

Gemiddeld 3-5 jaar, tot 15 jaar

Leuke weetjes

• Het mannetje is zo intens rood door karotenoïdepigmenten die het uit zijn dieet haalt.
• De Noordelijke Kardinaal is de staatsvogel van zeven Amerikaanse staten, meer dan welke andere vogel dan ook.
• Zowel het mannetje als het vrouwtje zingen, wat bij zangvogels zeldzaam is in Noord-Amerika. Het vrouwtje zingt vaak vanuit het nest om aan te geven dat ze voedsel nodig heeft.
• Mannetjes kunnen agressief reageren op hun eigen spiegelbeeld, strijdend tegen wat zij zien als een indringer in hun territorium.

Wetenschappelijke classificatie

Rijk

Animalia

Stam

Chordata

Klasse

Aves

Orde

Passeriformes

Familie

Cardinalidae

Geslacht

Cardinalis

Soort

Cardinalis cardinalis

Ontdek de Noordelijke Kardinaal