Glanzende Spreeuw

Over de soort

De Glanzende Spreeuw is een middelgrote zangvogel die bekend staat om zijn opvallende iriserende verenkleed. Het is een algemene en wijdverspreide soort in grote delen van Afrika ten zuiden van de Sahara, waar hij vaak in groepen wordt gezien. Zijn dieet is gevarieerd en omvat insecten, vruchten en nectar.

Grootte en levensduur

Lengte

23-25 cm

Spanwijdte

35-40 cm

Gewicht

60-80 g

Levensduur

5-10 jaar in het wild

Voedsel

Omnivoor (voornamelijk insectivoor en frugivoor)

Fysieke kenmerken

Verenkleed

Volwassen vogels hebben een diep glanzend blauwgroen tot paarsachtig verenkleed over het hele lichaam, dat iriseert in verschillende lichtomstandigheden. De glans is het meest uitgesproken op de kop, rug en vleugels. De buik is vaak iets doffer van kleur.

Snavelvorm

De snavel is stevig, conisch en zwart van kleur. Hij is relatief kort en recht.

Oogkleur

Opvallend helder geel tot oranjegeel, wat een sterk contrast vormt met het donkere verenkleed.

Pootkleur

Zwart

Onderscheidende kenmerken

Het meest onderscheidende kenmerk is het uniforme, sterk iriserende blauwgroene verenkleed en de heldergele ogen. Er zijn geen opvallende strepen of vlekken.

Uiterlijk jongen

Juveniele vogels zijn doffer van kleur, met een minder iriserend, meer roetbruin tot grijsachtig verenkleed. De ogen zijn donkerder, vaak bruin, en worden geleidelijk geel naarmate ze volwassen worden.

Seizoensveranderingen

Er zijn geen significante seizoensgebonden veranderingen in het verenkleed. Het verenkleed blijft het hele jaar door consistent glanzend.

Geslachtsdimorfisme

Er is weinig tot geen seksueel dimorfisme in het verenkleed; mannetjes en vrouwtjes zien er vrijwel identiek uit. Mannetjes kunnen gemiddeld iets groter zijn, maar dit is in het veld moeilijk te onderscheiden.

Hoe herken je

1. 1

   Verenkleed

   Let op het uniforme, diep glanzende blauwgroene tot paarsachtige verenkleed over het hele lichaam. De glans is zeer opvallend in direct zonlicht.

2. 2

   Oogkleur

   De heldergele tot oranjegele ogen zijn een zeer onderscheidend kenmerk en contrasteren sterk met het donkere verenkleed.

3. 3

   Gedrag

   Zoek naar groepen vogels die luidruchtig foerageren op de grond of in bomen, vaak in open, boomrijke gebieden of in de buurt van menselijke bewoning.

4. 4

   Roep

   Luister naar de gevarieerde en vaak raspende roepen, evenals de complexe, fluitende zang die vaak imitaties bevat.

Leefgebied en verspreiding

Biomen

Savanne, open bossen, bosranden, akkerland, tuinen, parken, stedelijke gebieden.

Verspreidingsgebied

Wijdverspreid in Afrika ten zuiden van de Sahara, van Senegal en Gambia in het westen tot Ethiopië en Somalië in het oosten, en zuidelijk tot Angola en Zuid-Afrika.

Hoogtebereik

Van zeeniveau tot ongeveer 2000 meter.

Voorkeursomgevingen

Geeft de voorkeur aan open, boomrijke landschappen, vaak in de buurt van menselijke bewoning. Ze zijn te vinden in zowel droge als vochtigere savannegebieden, maar vermijden dichte bossen en woestijnen.

Gedrag

Activiteitstijd

Diurnaal (dagactief).

Eetgewoonten

Voornamelijk insectivoor, waarbij ze een breed scala aan insecten eten, waaronder sprinkhanen, kevers, mieren en termieten. Ze vangen insecten vaak op de grond of in de vlucht. Ze vullen hun dieet aan met vruchten (bessen, vijgen), zaden en nectar, vooral buiten het broedseizoen. Ze foerageren vaak in groepen.

Sociaal gedrag

Zeer sociale vogels die vaak in kleine tot grote groepen leven, vooral buiten het broedseizoen. Ze vormen grote slaapzwermen, soms met andere spreeuwsoorten. Ze zijn luidruchtig en opvallend.

Vliegpatroon

De vlucht is direct en krachtig, vaak in golvende bewegingen wanneer ze in groepen vliegen. Ze zijn behendig in de lucht en kunnen snel van richting veranderen.

Trekpatroon

Over het algemeen standvogels (resident), maar kunnen lokale of regionale nomadische bewegingen maken in reactie op voedselbeschikbaarheid, vooral in drogere gebieden.

Territoriaal gedrag

Tijdens het broedseizoen verdedigen broedparen een territorium rondom het nest. Buiten het broedseizoen zijn ze minder territoriaal en leven ze in grotere groepen.

Voortplanting

Broedseizoen

Varieert geografisch, maar valt meestal samen met het regenseizoen. In West-Afrika van april tot juli, in Oost-Afrika van maart tot mei en oktober tot december, en in Zuidelijk Afrika van september tot maart.

Nestgewoonten

Nestelt solitair of in losse kolonies. Het nest wordt gebouwd in boomholtes, oude spechtennesten, rotsspleten, of soms in gebouwen. Het is een slordig komvormig nest gemaakt van gras, bladeren, wortels en veren.

Legselgrootte

2-5 eieren, meestal 3-4.

Eierbeschrijving

2-5 eieren, lichtblauw tot groenachtig blauw, vaak met fijne roodbruine vlekjes of spikkels, vooral aan de stompe kant. Gemiddelde grootte: 28 x 20 mm.

Broedperiode

13-15 dagen, voornamelijk door het vrouwtje, maar het mannetje kan ook helpen.

Uitvliegperiode

20-23 dagen na het uitkomen verlaten de jongen het nest. Ze worden daarna nog enige tijd door de ouders gevoerd.

Ouderlijke zorg

Beide ouders voeden de jongen en verdedigen het nest. Soms helpen juvenielen van een vorig broedsel of andere volwassen vogels mee met het voeden van de jongen (coöperatief broeden).

Waar te vinden

Veldtips

1. Zoek in de vroege ochtend of late namiddag. Dit zijn de meest actieve periodes voor foerageren en zingen.
2. Let op groepen. Glanzende Spreeuwen zijn sociale vogels en worden zelden alleen gezien. Zoek naar groepen die samen foerageren of rusten.
3. Luister naar hun roepen. Hun luide en gevarieerde roepen maken ze vaak gemakkelijker te lokaliseren dan te zien, vooral in dicht gebladerte.
4. Kijk naar de ogen. De heldergele ogen zijn een uitstekend identificatiekenmerk, zelfs op afstand.

Gelijkende soorten

Snelle feiten

Wetenschappelijke naam:

Lamprotornis nitens

Familie:

Sturnidae (Spreeuwen)

Habitat:

Savanne, open bossen, tuinen, stedelijke gebieden

Dieet:

Insecten, vruchten, nectar

Status:

Niet Bedreigd

Oogkleur:

Helder geel tot oranjegeel

Leuke weetjes

• De Glanzende Spreeuw staat bekend om zijn vermogen om geluiden van andere vogels en zelfs menselijke spraak te imiteren, hoewel dit minder uitgesproken is dan bij sommige andere spreeuwsoorten.
• De iriserende kleuren van zijn verenkleed worden niet veroorzaakt door pigmenten, maar door de microscopische structuur van de veren die licht reflecteren en breken, wat resulteert in een metaalachtige glans.
• Ze spelen een belangrijke ecologische rol als zaadverspreiders door het eten van vruchten en als natuurlijke plaagbestrijders door het consumeren van grote hoeveelheden insecten.

Wetenschappelijke classificatie

Rijk

Animalia

Stam

Chordata

Klasse

Aves

Orde

Passeriformes

Familie

Sturnidae

Geslacht

Lamprotornis

Soort

L. nitens

Ontdek de Glanzende Spreeuw