Mnicha nizinna

O gatunku

Mnicha nizinna, znana również jako papużka mnicha, to średniej wielkości papuga pochodząca z Ameryki Południowej, która z powodzeniem zaadaptowała się w wielu regionach świata, tworząc dzikie populacje. Charakteryzuje się zielonym upierzeniem z szarą głową i piersią oraz długim ogonem. Jest to gatunek bardzo towarzyski i inteligentny, znany z budowania dużych, wspólnych gniazd.

Wielkość i długość życia

Długość

28-30 cm

Rozpiętość skrzydeł

43-48 cm

Waga

100-140 g

Długość życia

15-20 lat (w naturze), do 30 lat (w niewoli)

Pokarm

Roślinożerca (ziarna, owoce, pąki, kwiaty, orzechy, warzywa)

Cechy fizyczne

Upierzenie

Głównie zielone upierzenie na grzbiecie, skrzydłach i ogonie. Czoło, policzki, gardło i pierś są szare, często z jaśniejszymi, łuskowatymi wzorami. Brzuch jest żółtawo-zielony. Lotki pierwszorzędowe są niebieskawe, widoczne w locie. Długi, stopniowany ogon jest zielony z niebieskawymi końcówkami.

Kształt dzioba

Krótki, mocny, zakrzywiony dziób w kolorze pomarańczowo-brązowym lub różowo-brązowym.

Kolor oczu

Ciemnobrązowe z białą lub szarawą obrączką oczną.

Kolor nóg

Szare lub szaro-różowe.

Cechy wyróżniające

Szara głowa i pierś kontrastujące z zielonym ciałem, długi ogon, charakterystyczne, duże, wspólne gniazda. W locie widoczne niebieskawe lotki.

Wygląd młodego

Młode ptaki są podobne do dorosłych, ale ich upierzenie może być nieco bledsze, a szare obszary na głowie i piersi mniej wyraźne. Dziób może być jaśniejszy.

Zmiany sezonowe

Brak znaczących sezonowych zmian w upierzeniu.

Dymorfizm płciowy

Brak wyraźnego dymorfizmu płciowego. Samce i samice wyglądają identycznie. Do rozróżnienia płci często wymagane są badania genetyczne lub endoskopowe.

Jak rozpoznać

1. 1

   Ubarwienie

   Szukaj papugi z zielonym grzbietem i skrzydłami, ale z wyraźnie szarą głową i piersią. Brzuch jest żółtawo-zielony.

2. 2

   Dziób

   Zwróć uwagę na pomarańczowo-brązowy lub różowo-brązowy, mocny, zakrzywiony dziób.

3. 3

   Ogon

   Charakterystyczny długi, stopniowany ogon, zielony z niebieskawymi końcówkami.

4. 4

   Gniazda

   Szukaj dużych, niechlujnych konstrukcji z gałązek, często na wysokich drzewach lub słupach. Są to wspólne gniazda, unikalne dla tego gatunku.

5. 5

   Głos

   Słuchaj głośnych, chrapliwych, powtarzających się okrzyków i skrzeczeń, zwłaszcza gdy ptaki latają w stadach.

6. 6

   Zachowanie

   Obserwuj ptaki żerujące w grupach na ziemi lub drzewach, a także ich towarzyskie zachowanie w koloniach.

Siedlisko i zasięg

Biomy

Lasy galeriowe, sawanny, obszary rolnicze, tereny miejskie i podmiejskie, parki, ogrody.

Zasięg geograficzny

Naturalnie występuje w Ameryce Południowej (Boliwia, Brazylia, Argentyna, Urugwaj, Paragwaj). Dzikie populacje introdukowane występują w wielu krajach Europy (np. Hiszpania, Włochy, Belgia, Wielka Brytania), Ameryki Północnej (USA), a także w Izraelu i Japonii.

Zakres wysokości

Od poziomu morza do około 1000 m n.p.m.

Preferowane środowiska

Preferuje otwarte tereny z rozproszonymi drzewami, blisko źródeł wody i obszarów uprawnych. W miastach często zasiedla parki, aleje drzew i tereny z dostępem do pożywienia i miejsc do budowy gniazd.

Zachowanie

Czas aktywności

Dzienna. Najbardziej aktywne rano i późnym popołudniem.

Zwyczaje pokarmowe

Żeruje głównie na nasionach, ziarnach zbóż (szczególnie kukurydzy i sorgo), owocach (np. figi, cytrusy), pąkach, kwiatach i orzechach. Czasami zjada owady i ich larwy. Często żeruje w stadach, zarówno na drzewach, jak i na ziemi.

Zachowania społeczne

Wysoce towarzyskie ptaki, żyjące w dużych koloniach. Budują wspólne, wielokomorowe gniazda, które mogą być zamieszkiwane przez wiele par. Poza sezonem lęgowym tworzą duże stada żerujące i nocujące razem.

Wzór lotu

Lot jest szybki i prosty, z płytkimi, szybkimi uderzeniami skrzydeł. Często latają w zwartych grupach, wydając głośne okrzyki.

Migracja

Gatunek osiadły, nie migruje. Populacje introdukowane również są osiadłe.

Terytorializm

Kolonie są terytorialne wokół gniazd, ale żerowanie odbywa się często na wspólnych terenach. Agresja może występować między osobnikami z różnych kolonii lub w obronie gniazda.

Rozmnażanie

Sezon lęgowy

Zmienna w zależności od regionu. W Ameryce Południowej zazwyczaj od października do grudnia. W populacjach introdukowanych w Europie i Ameryce Północnej może być od wiosny do lata (np. od kwietnia do lipca).

Zwyczaje gniazdowania

Unikalne wśród papug – budują duże, wspólne gniazda z gałązek, które mogą osiągać znaczne rozmiary (do kilku metrów średnicy i wagi setek kilogramów). Gniazda te są wielokomorowe, z osobnymi wejściami dla każdej pary. Budowane są na wysokich drzewach, słupach telefonicznych lub innych konstrukcjach. Każda para ma swoją komorę lęgową.

Wielkość lęgu

4-8 jaj

Opis jaja

Jaja są białe, owalne, o gładkiej skorupce. Zazwyczaj składane są w liczbie 4-8.

Okres inkubacji

24-28 dni

Okres opuszczania gniazda

4-6 tygodni po wykluciu

Opieka rodzicielska

Oboje rodzice wysiadują jaja i opiekują się pisklętami. Młode są karmione przez rodziców, a po opuszczeniu gniazda przez pewien czas pozostają pod ich opieką, ucząc się żerowania.

Gdzie znaleźć

Wskazówki terenowe

1. Słuchaj. Mnichy nizinne są bardzo hałaśliwe. Ich głośne okrzyki często zdradzają ich obecność, zanim zostaną zauważone.
2. Szukaj gniazd. Charakterystyczne, duże, wspólne gniazda z gałązek są łatwe do zauważenia i wskazują na obecność kolonii.
3. Obserwuj wczesnym rankiem i późnym popołudniem. Są najbardziej aktywne podczas żerowania w tych porach dnia.
4. Szukaj w stadach. Rzadko występują pojedynczo. Zazwyczaj można je spotkać w grupach lub dużych koloniach.
5. Sprawdź źródła pożywienia. Odwiedzaj miejsca z dostępem do nasion, owoców i zbóż, takie jak sady, pola uprawne czy karmniki dla ptaków (w regionach, gdzie występują).

Podobne gatunki

Szybkie fakty

Status IUCN:

Least Concern

Typ gniazda:

Wspólne, wielokomorowe gniazda z gałązek

Pochodzenie:

Ameryka Południowa

Długość życia:

15-20 lat

Dieta:

Głównie ziarna i owoce

Zachowanie społeczne:

Wysoce towarzyskie, żyją w koloniach

Ciekawostki

• Mnicha nizinna jest jedyną papugą, która buduje duże, wspólne gniazda z gałązek, zamiast korzystać z dziupli.
• Dzikie populacje mnichy nizinnej powstały w wielu miastach na świecie, często z ptaków, które uciekły z niewoli.
• Są uważane za szkodniki rolnicze w niektórych regionach ze względu na ich żerowanie na uprawach zbóż.
• Ich inteligencja i zdolność do naśladowania ludzkiej mowy sprawiają, że są popularnymi ptakami domowymi, co przyczyniło się do ich rozprzestrzenienia.
• Gniazda mnichy nizinnej mogą być tak duże i ciężkie, że czasami powodują uszkodzenia drzew lub konstrukcji, na których są zbudowane.

Klasyfikacja naukowa

Królestwo

Animalia

Typ

Chordata

Gromada

Aves

Rząd

Psittaciformes

Rodzina

Psittacidae

Rodzaj

Myiopsitta

Gatunek

Myiopsitta monachus

Poznaj Mnicha nizinna