เห็นนกหรือ? ระบุชนิดทันทีด้วยแอป Birdby
เปิดแอปเกี่ยวกับ
นกโพระดกหน้าผากดำเป็นนกขนาดกลาง มีขนสีเขียวเป็นส่วนใหญ่ ลำตัวอ้วน หัวโต มีส่วนของใบหน้าและคอที่มีลายขีดสีขาวและดำโดดเด่น ซึ่งเป็นที่มาของชื่อ 'Lineated' หรือ 'ลายขีด' นกชนิดนี้มีบทบาทสำคัญในการแพร่กระจายเมล็ดพืชในป่าเขตร้อน
ขนาดและอายุขัย
- ความยาว
- 25-28 เซนติเมตร
- ระยะปีกกาง
- 40-42 เซนติเมตร
- น้ำหนัก
- 110-180 กรัม
- อายุขัย
- ประมาณ 8-12 ปีในธรรมชาติ
- อาหาร
- เป็นสัตว์กินผลไม้เป็นหลัก โดยเฉพาะผลไม้ที่มีเนื้อนุ่มและมีเมล็ดมาก รวมถึงแมลงและสัตว์ไม่มีกระดูกสันหลังขนาดเล็ก
ลักษณะทางกายภาพ
- ขน
- ขนโดยรวมสีเขียวสดใส บริเวณหัว คอ และอกมีลายขีดสีขาวและดำเด่นชัด บริเวณหน้าผากมีสีดำอมน้ำตาล แถบเหนือตาและใต้ตามีสีขาว แถบแก้มเป็นสีเขียว มีขนแข็งคล้ายหนวดรอบโคนปาก
- รูปร่างจะงอยปาก
- ปากหนา ใหญ่ แข็งแรง และเป็นรูปกรวย ตรงปลายงุ้มเล็กน้อย สีเหลืองซีดถึงสีมะนาว บริเวณโคนปากมีขนแข็งคล้ายหนวดสีดำ
- สีตา
- ตาสีน้ำตาลเข้ม
- สีขา
- ขาสั้นแข็งแรง มีสีเหลืองอมเขียว
- ลักษณะที่โดดเด่น
- จุดเด่นคือลายขีดสีขาวและดำบริเวณใบหน้าและคอ รวมถึงปากสีเหลืองสดใส
- ลักษณะของวัยอ่อน
- ลูกนกมีสีขนโดยรวมคล้ายนกเต็มวัย แต่ลายขีดบนใบหน้าและคออาจไม่คมชัดเท่า และสีอาจดูทึมกว่าเล็กน้อย
- การเปลี่ยนแปลงตามฤดูกาล
- ไม่พบการเปลี่ยนแปลงของสีขนตามฤดูกาล
- ความแตกต่างทางเพศ
- ไม่พบความแตกต่างทางเพศที่ชัดเจนในเรื่องของสีขนหรือขนาด
วิธีระบุชนิด
- 1
ลักษณะปาก
ปากหนาสีเหลืองสดใสเป็นจุดเด่นที่สังเกตง่าย
- 2
ลายบนหัวและคอ
ลายขีดสีขาวสลับดำบนใบหน้าและคอ เป็นเอกลักษณ์ที่ชัดเจนในการระบุนกชนิดนี้
- 3
สีขนโดยรวม
ลำตัวสีเขียวสดใส เป็นลักษณะทั่วไปของนกโพระดก แต่ต้องดูร่วมกับจุดเด่นอื่น
- 4
เสียงร้อง
เสียงร้อง 'ปุ๊ก-กรู-รุ๊ก-รุ๊ก' ที่เป็นเอกลักษณ์ มักช่วยในการระบุชนิดได้แม้ไม่เห็นตัว
ถิ่นที่อยู่และการกระจาย
- ไบโอม
- ป่าดิบชื้น ป่าเบญจพรรณ ป่าโปร่ง ชายป่า สวนผลไม้ และพื้นที่เกษตรกรรมที่มีต้นไม้ใหญ่
- การกระจายทางภูมิศาสตร์
- พบในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ตั้งแต่อินเดียตะวันออก เนปาล ภูฏาน บังกลาเทศ ไปจนถึงเมียนมา ไทย ลาว กัมพูชา มาเลเซีย และสิงคโปร์
- ระดับความสูง
- ตั้งแต่ระดับน้ำทะเลจนถึงประมาณ 1,500 เมตร
- สิ่งแวดล้อมที่ชอบ
- ชอบอาศัยอยู่ในพื้นที่ที่มีต้นไม้ใหญ่หนาแน่น โดยเฉพาะต้นไม้ที่มีผลไม้ให้กิน
พฤติกรรม
- เวลาที่ใช้กิจกรรม
- หากินในเวลากลางวัน
- พฤติกรรมการกิน
- หากินผลไม้นานาชนิด เช่น มะเดื่อ มะม่วง หว้า และผลไม้อื่นๆ รวมถึงแมลงขนาดใหญ่ เช่น จิ้งหรีด ตั๊กแตน หนอนผีเสื้อ และแมงมุม มักเกาะอยู่ตามกิ่งไม้สูงเพื่อหาอาหาร
- พฤติกรรมทางสังคม
- มักพบอยู่โดดเดี่ยวหรือเป็นคู่ บางครั้งอาจรวมกลุ่มเล็กๆ เพื่อหาอาหารในต้นไม้ใหญ่ที่มีผลไม้สุกจำนวนมาก
- รูปแบบการบิน
- บินค่อนข้างตรงและหนักปีก มักบินในระยะทางสั้นๆ ระหว่างต้นไม้
- การอพยพ
- เป็นนกประจำถิ่น ไม่มีการอพยพย้ายถิ่นตามฤดูกาล
- การหวงอาณาเขต
- แสดงพฤติกรรมหวงถิ่น โดยเฉพาะในช่วงฤดูผสมพันธุ์
เสียงร้องและเสียงเรียก
- เสียงร้อง
- เสียงร้องหลักเป็นเสียงครางต่ำๆ ซ้ำๆ เป็นจังหวะ เช่น 'ปุ๊ก-กรู-รุ๊ก-รุ๊ก' หรือ 'คุก-เคอ-รุ๊ก' ซึ่งอาจฟังดูคล้ายเสียงกบ หรือเสียงเคาะไม้แห้งๆ
- เสียงเรียก
- เสียงร้องเตือนภัยจะสั้นและแหลมกว่า ปกติจะร้องเพื่อประกาศอาณาเขตและหาคู่
- เมื่อใดส่งเสียง
- มักร้องในช่วงเช้าตรู่และพลบค่ำ โดยเฉพาะในช่วงฤดูผสมพันธุ์ และอาจร้องต่อเนื่องเป็นเวลานาน
การสืบพันธุ์
- ฤดูผสมพันธุ์
- ในประเทศไทยมักอยู่ในช่วงเดือนกุมภาพันธ์ถึงกรกฎาคม
- พฤติกรรมการทำรัง
- ทำรังในโพรงต้นไม้ โดยใช้ปากที่แข็งแรงเจาะโพรงในต้นไม้ที่ตายแล้วหรือผุพัง มักเลือกต้นไม้สูงที่ไม่ถูกรบกวน
- จำนวนไข่ในรัง
- วางไข่ครั้งละ 2-4 ฟอง
- ลักษณะของไข่
- ไข่สีขาว ไม่มีลวดลาย
- ระยะการฟักไข่
- ระยะฟักไข่ประมาณ 13-15 วัน โดยพ่อและแม่ช่วยกันฟัก
- ระยะการออกจากรัง
- ลูกนกจะอยู่ในรังประมาณ 33-39 วัน หลังจากฟักเป็นตัว
- การดูแลของพ่อแม่
- ทั้งพ่อและแม่ช่วยกันป้อนอาหารลูกนกจนกว่าจะโตพอที่จะออกจากรังและหาอาหารได้ด้วยตัวเอง
พบที่ใด
ป่าดิบแล้งและป่าเบญจพรรณ
พบได้ทั่วไปในป่าเหล่านี้ โดยเฉพาะตามเรือนยอดของต้นไม้ใหญ่
สวนผลไม้และสวนสาธารณะ
มักพบในพื้นที่ที่มีต้นไม้ใหญ่ให้ผล เช่น มะเดื่อ หรือมะม่วง
แหล่งท่องเที่ยวเชิงนิเวศ
อุทยานแห่งชาติและเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าหลายแห่งในประเทศไทย เช่น อุทยานแห่งชาติเขาใหญ่ หรืออุทยานแห่งชาติแก่งกระจาน
เคล็ดลับภาคสนาม
- ฟังเสียงร้อง. เสียงร้องที่เป็นเอกลักษณ์มักเป็นตัวช่วยที่ดีที่สุดในการระบุตำแหน่งของนกชนิดนี้ หากได้ยินเสียง ให้มองหาตามกิ่งไม้สูง
- สังเกตต้นไม้มีผล. พวกมันชอบกินผลไม้ ดังนั้นการเฝ้ารอตามต้นไม้ที่มีผลสุก เช่น ต้นมะเดื่อ จะเพิ่มโอกาสในการพบเห็น
- ใช้กล้องส่องทางไกล. เนื่องจากมักอยู่ในเรือนยอดไม้สูง การใช้กล้องส่องทางไกลจะช่วยให้เห็นรายละเอียดของลายบนใบหน้าได้ชัดเจนขึ้น
ชนิดที่คล้ายกัน
นกโพระดกธรรมดา
Psilopogon viridis
นกโพระดกธรรมดามีสีเขียวตลอดตัว ไม่มีลายขีดบนใบหน้าและคอที่เด่นชัดเท่านกโพระดกหน้าผากดำ
นกบั้งรอกเขียวอกแดง
Megalaima haemacephala
นกบั้งรอกเขียวอกแดงมีขนาดเล็กกว่ามาก มีสีแดงบริเวณหน้าอกและหน้าผากเด่นชัด ซึ่งต่างจากนกโพระดกหน้าผากดำที่ไม่มีสีแดง
ข้อเท็จจริงด่วน
- สถานะการอนุรักษ์:
- สิ่งมีชีวิตที่มีความเสี่ยงต่ำต่อการสูญพันธุ์ (Least Concern)
- ขนาด:
- 25-28 ซม.
- อาหารหลัก:
- ผลไม้และแมลง
- ถิ่นอาศัย:
- ป่า ชายป่า สวนผลไม้
- การแพร่กระจาย:
- เอเชียตะวันออกเฉียงใต้
ข้อเท็จจริงน่าสนใจ
- นกโพระดกหน้าผากดำเป็นที่รู้จักกันในนาม 'นกจั๊กจั่น' ในบางท้องถิ่นเนื่องจากเสียงร้องที่คล้ายกับเสียงของจั๊กจั่น
- มีบทบาทสำคัญทางนิเวศวิทยาในการช่วยกระจายเมล็ดพืชหลากหลายชนิดผ่านการกินผลไม้แล้วขับถ่ายเมล็ดออกมา
- เป็นนกที่มักจะถูกได้ยินเสียงมากกว่าถูกพบเห็นตัว เนื่องจากสีขนที่กลืนไปกับใบไม้และมักอยู่บนยอดไม้สูง
การจำแนกทางวิทยาศาสตร์
- อาณาจักร
- สัตว์ (Animalia)
- ไฟลัม
- สัตว์มีแกนสันหลัง (Chordata)
- ชั้น
- สัตว์ปีก (Aves)
- อันดับ
- นกหัวขวานและนกโพระดก (Piciformes)
- วงศ์
- นกโพระดก (Megalaimidae)
- สกุล
- Psilopogon
- ชนิด
- Psilopogon lineatus
สำรวจ นกโพระดกหน้าผากดำ
ระบุชนิดนกได้ทุกที่
ฟรีบน iOS, Android และเว็บ ระบุชนิดด้วยภาพและเสียง ฐานข้อมูลครบถ้วนและรายการส่วนตัวของคุณ