Leylek

Hakkında

Leylek (Ciconia ciconia), Avrupa, Asya ve Afrika'nın bazı bölgelerinde bulunan büyük, uzun bacaklı, uzun boyunlu bir kuş türüdür. Genellikle beyaz tüyleri, siyah uçuş tüyleri ve kırmızı gagası ile tanınır. Açık alanlarda, sulak alanlarda ve insan yerleşim yerlerinin yakınında yuva yapmayı tercih ederler. Uzun mesafeli göçleriyle bilinirler.

Boyut ve yaşam süresi

Uzunluk

100-115 cm

Kanat açıklığı

155-215 cm

Ağırlık

2.3-4.5 kg

Yaşam süresi

Ortalama 20-25 yıl (doğada)

Beslenme

Etçil (böcekler, kurbağalar, balıklar, küçük memeliler, sürüngenler)

Fiziksel özellikler

Tüyler

Vücut tüyleri ağırlıklı olarak beyazdır. Birincil ve ikincil uçuş tüyleri parlak siyahtır ve kanatların arka kenarında belirgin bir siyah şerit oluşturur. Kanat altı örtü tüyleri beyazdır.

Gaga şekli

Uzun, düz ve sivri uçlu. Üreme döneminde parlak kırmızı renktedir, üreme dönemi dışında daha soluk kırmızı veya turuncu-kırmızı olabilir.

Göz rengi

Koyu kahverengi

Bacak rengi

Uzun ve kırmızıdır. Genç kuşlarda daha soluk renkte olabilir.

Ayırt edici özellikler

Büyük boyutları, beyaz gövdesi, siyah uçuş tüyleri, uzun kırmızı gagası ve bacakları. Uçuş sırasında boynu ileriye doğru uzatılmış, bacakları geriye doğru uzatılmış olarak süzülürler.

Genç birey görünümü

Genç leyleklerin tüyleri yetişkinlere benzer ancak daha mat beyazdır. Gagaları ve bacakları daha koyu, grimsi-kahverengi veya soluk kırmızımsı-kahverengidir ve zamanla parlak kırmızıya döner. Göz çevresinde koyu bir leke bulunabilir.

Mevsimsel değişimler

Tüylerde belirgin bir mevsimsel değişiklik yoktur. Gaga ve bacak rengi üreme döneminde daha parlak kırmızı hale gelebilir.

Cinsiyet farkı

Erkek ve dişiler morfolojik olarak benzerdir, ancak erkekler genellikle dişilerden biraz daha büyüktür. Saha gözleminde cinsiyet ayrımı yapmak zordur.

Nasıl tanımlanır

1. 1

   Boyut ve Genel Görünüm

   Büyük, uzun bacaklı ve uzun boyunlu bir kuştur. Yerdeyken veya uçarken kolayca fark edilir.

2. 2

   Tüy Rengi

   Gövdesi parlak beyazdır. Kanatların arka kenarında ve uçuş tüylerinde belirgin siyah renk bulunur. Bu siyah-beyaz kontrast uçuşta çok belirgindir.

3. 3

   Gaga ve Bacak Rengi

   Yetişkinlerde parlak kırmızı, uzun bir gagası ve uzun kırmızı bacakları vardır. Gençlerde bu renkler daha soluktur.

4. 4

   Uçuş Şekli

   Kanatlarını çok az çırparak uzun süre süzülürler. Boyunları ileriye, bacakları geriye doğru uzatılmış olarak uçarlar. Kanat uçları parmak gibi ayrık görünür.

5. 5

   Ses

   Gerçek bir ötüşleri yoktur, ancak gagalarını hızlıca birbirine vurarak çıkardıkları 'takırdatma' sesi çok karakteristiktir ve uzaktan duyulabilir.

Habitat ve yayılış

Biyomlar

Sulak alanlar, otlaklar, tarım arazileri, bozkırlar, açık ormanlık alanlar ve insan yerleşim yerleri.

Coğrafi yayılış

Avrupa'nın çoğu, Kuzey Afrika'nın bazı bölgeleri, Orta Doğu ve Orta Asya. Kışlamak için Afrika'nın güneyine ve Hindistan alt kıtasına göç ederler.

Yükseklik aralığı

Genellikle deniz seviyesinden 2000 metreye kadar olan alçak rakımlarda bulunurlar, ancak göç sırasında daha yüksek rakımlardan geçebilirler.

Tercih ettiği ortamlar

Besin bulmak için sığ sulak alanlar, çayırlar ve tarım arazileri; yuva yapmak için yüksek yapılar (ağaçlar, elektrik direkleri, çatılar, özel platformlar).

Davranış

Aktivite zamanı

Gündüzcül (diurnal) kuşlardır. Gündüzleri avlanır ve yuva yapma/bakım faaliyetlerini gerçekleştirirler.

Beslenme alışkanlıkları

Fırsatçı avcılardır. Başlıca diyetleri böcekler (özellikle çekirgeler ve kınkanatlılar), kurbağalar, yılanlar, kertenkeleler, küçük balıklar, fareler ve diğer küçük memelilerdir. Yavaşça yürüyerek avlarını ararlar ve uzun gagalarıyla yakalarlar.

Sosyal davranış

Üreme döneminde genellikle tek eşli çiftler halinde yuva yaparlar, ancak yuvalama kolonileri oluşturabilirler. Göç sırasında büyük sürüler halinde toplanırlar. İnsanlara karşı oldukça toleranslıdırlar.

Uçuş şekli

Kanat çırpmadan uzun süre süzülerek uçmalarıyla bilinirler, özellikle termal hava akımlarını kullanarak enerji tasarrufu yaparlar. Kanatları geniş ve uzundur. Göç sırasında V şeklinde sürüler halinde uçabilirler.

Göç şekli

Uzun mesafeli göçmen kuşlardır. Avrupa'daki popülasyonlar kışlamak için Afrika'ya (özellikle Sahra Altı Afrika'ya) göç ederken, Asya popülasyonları Hindistan'a kadar gidebilir. Göç yolları genellikle iki ana rotayı takip eder: Cebelitarık Boğazı üzerinden batı rotası ve Türkiye/İsrail üzerinden doğu rotası.

Bölgesellik

Üreme döneminde yuva çevresinde bölgesel olabilirler, ancak beslenme alanlarında genellikle daha toleranslıdırlar. Yuvalama kolonilerinde yuvalar arasında belirli bir mesafe korunur.

Üreme

Üreme mevsimi

Mart-Ağustos ayları arasında, coğrafi konuma göre değişir. Avrupa'da genellikle Nisan-Mayıs aylarında başlar.

Yuvalama alışkanlıkları

Büyük, hantal yuvalarını ağaçların tepelerine, elektrik direklerine, binaların çatılarına, su kulelerine veya özel olarak hazırlanmış yuva platformlarına yaparlar. Yuvalar çalı çırpı, dallar, otlar ve bazen insan yapımı malzemelerden oluşur. Aynı yuvayı yıllarca kullanabilir ve her yıl üzerine eklemeler yaparak boyutunu artırabilirler.

Kuluçka büyüklüğü

Genellikle 3-5 yumurta, nadiren 2 veya 6 yumurta.

Yumurta tanımı

Genellikle 3-5 adet, pürüzsüz, mat beyaz renkte yumurta bırakırlar. Yumurtalar yaklaşık 73 x 52 mm boyutlarındadır.

Kuluçka süresi

33-34 gün. Kuluçkaya hem erkek hem de dişi yatar.

Yuvadan ayrılma süresi

Yavrular yaklaşık 58-64 gün sonra yuvadan ayrılır (uçmaya başlar). Yuvadan ayrıldıktan sonra bir süre daha ebeveynleri tarafından beslenirler.

Ebeveyn bakımı

Hem erkek hem de dişi kuluçkaya yatar ve yavruları besler. Yavrular yuvadan ayrıldıktan sonra bile bir süre daha ebeveynleri tarafından bakılır.

Nerede bulunur

Saha ipuçları

1. Yüksek Yapıları Kontrol Edin. Leylekler yuvalarını genellikle yüksek ve belirgin yerlere yaparlar. Çatılar, bacalar, elektrik direkleri ve su kuleleri gibi yerlere bakın.
2. Açık Alanlarda Gözlem Yapın. Besin ararken genellikle açık tarlalarda, çayırlarda veya sığ sulak alanlarda yavaşça yürürken görülebilirler.
3. Göç Dönemlerini Takip Edin. İlkbahar ve sonbahar göçleri sırasında, özellikle termal hava akımlarının oluştuğu sıcak günlerde, gökyüzünde süzülen büyük leylek sürülerini görmek mümkündür.
4. Gaga Takırdatmasını Dinleyin. Yuva yakınlarında veya çiftleşme gösterileri sırasında çıkardıkları gaga takırdatma sesi, varlıklarını ele verebilir.

Benzer türler

Hızlı bilgiler

Ortalama Boy:

100-115 cm

Kanat Açıklığı:

155-215 cm

Ortalama Ağırlık:

2.3-4.5 kg

Diyet:

Etçil (böcekler, kurbağalar, küçük memeliler)

Yaşam Alanı:

Açık alanlar, sulak alanlar, tarım arazileri

Göç Durumu:

Uzun mesafeli göçmen

Koruma Durumu:

Asgari Endişe

İlginç bilgiler

• Leylekler, Avrupa folklorunda bebekleri getiren kuşlar olarak bilinir ve iyi şansın sembolü olarak kabul edilirler.
• Aynı yuvayı onlarca yıl boyunca kullanabilir ve her yıl üzerine yeni malzemeler ekleyerek devasa boyutlara ulaşabilirler.
• Gaga takırdatması, leyleklerin iletişim kurmak için kullandığı ana yöntemdir, çünkü ses telleri körelmiştir.
• Göç sırasında binlerce kilometrelik mesafeleri kat edebilirler ve termal hava akımlarını kullanarak enerji tasarrufu yaparlar.
• Bazı leylekler, kışlama alanlarına göç etmek yerine, özellikle İspanya gibi daha ılıman iklime sahip bölgelerde kış boyunca kalmayı tercih edebilirler.

Bilimsel sınıflandırma

Alem

Animalia

Şube

Chordata

Sınıf

Aves

Takım

Ciconiiformes

Aile

Ciconiidae

Cins

Ciconia

Tür

Ciconia ciconia

Leylek hakkında daha fazlası