Ardıç Kuşu

Hakkında

Ardıç kuşu, parlak ve canlı tüy renkleriyle dikkat çeken, Eski Dünya tropikal ve ılıman bölgelerinde bulunan Coraciidae familyasına ait orta büyüklükte bir kuştur. Özellikle üreme döneminde yaptığı gösterişli 'yuvarlanma' uçuşlarıyla bilinir.

Boyut ve yaşam süresi

Uzunluk

29-32 cm

Kanat açıklığı

52-58 cm

Ağırlık

110-170 g

Yaşam süresi

Yaklaşık 7-8 yıl, ancak kaydedilen en yaşlı birey 10 yıldan fazladır.

Beslenme

Büyük böcekler (çekirgeler, cırcır böcekleri, danaburnu, böcekler), kertenkeleler, küçük yılanlar, kurbağalar, nadiren küçük memeliler ve yavrular. Ayrıca kuş yumurtaları ve taze meyveler de tüketebilir.

Fiziksel özellikler

Tüyler

Vücut genellikle camgöbeği mavisi olup, sırt paslı kahverengidir. Kanat uçları ve ana uçuş tüyleri koyu mordur. Kuyruk altı ve kuyruğun dış tüyleri mavi, orta tüyleri kahverengimsidir. Göz çevresinde koyu bir çizgi bulunur. Erişkin kuşların renkleri çok parlaktır.

Gaga şekli

Gaga güçlü, ucu hafifçe kavisli, siyah renkli ve orta uzunluktadır. Ağız köşesi geniştir.

Göz rengi

Gözler küçük, yuvarlak ve koyu kahverengidir.

Bacak rengi

Ayaklar kısa, kahverengimsi sarı renktedir.

Ayırt edici özellikler

Parlak camgöbeği mavisi ve paslı kahverengi sırt kombinasyonu, güçlü düz uçuşu ve gösterişli üreme uçuşu belirgin özellikleridir. Uçarken kanatların parlak mavi ve koyu mor kontrastı çok dikkat çekicidir.

Genç birey görünümü

Genç kuşlar erişkinlere benzer ancak tüyleri daha soluk ve mat renklidir. Sırtları daha kahverengimsi, karınları daha az parlaktır ve gagalarının ucu daha açık renkte olabilir.

Mevsimsel değişimler

Tüy dökümü sonbaharda gerçekleşir ve kış tüyleri yaz tüylerinden çok az farklıdır, ancak üreme dönemi esnasında tüyler en parlak hallerindedir. Göçmen bir tür olduğu için mevsimsel konum değişikliği gösterir.

Cinsiyet farkı

Cinsiyetler arasında önemli bir dış görünüş farkı yoktur. Erkekler ve dişiler benzer tüylere sahiptir.

Nasıl tanımlanır

1. 1

   Genel Görünüm

   Kuşun parlak mavi tüyleri, paslı kahverengi sırtı ve güçlü gövdesi onu kolayca tanınır kılar. Uçarken kanatlarındaki mavi ve mor kontrast dikkat çekicidir.

2. 2

   Uçuş Şekli

   Doğrudan, güçlü kanat vuruşlarıyla uçar. Erkeklerin üreme dönemindeki 'yuvarlanma' uçuşu çok karakteristiktir ve hızlı dalışlar ile dönüşleri içerir.

3. 3

   Davranış

   Genellikle yüksek bir tüneye (ağaç dalı, tel) oturup çevreyi gözlemler ve avını yakalamak için aniden yere dalar. Sakin duruşu ve aniden avına atılması tipiktir.

4. 4

   Ses

   Ötüşü değil, sert ve kaba 'krak-krak' veya 'rak-rak' çağrıları tanınmasını sağlar. Özellikle üreme döneminde veya rahatsız edildiğinde bu sesleri çıkarır.

5. 5

   Habitat

   Açık arazilerde, seyrek ağaçlıklı bozkırlarda, tarım alanlarında veya otlaklarda yaşar. Bu tür alanlarda tünemiş bir ardıç kuşu görmek olasılığı yüksektir.

Habitat ve yayılış

Biyomlar

Ilıman çalılıklar, savanlar, tarım alanları, açık ormanlık alanlar ve bozkırlar.

Coğrafi yayılış

Avrupa ve Orta Asya'da ürer, kışı Afrika'nın güney bölgelerinde geçirir. Türkiye, üreme alanının önemli bir parçasıdır.

Yükseklik aralığı

Deniz seviyesinden 2000 metreye kadar farklı yükseklikteki alanlarda bulunabilirler, ancak genellikle düz veya hafif engebeli arazileri tercih ederler.

Tercih ettiği ortamlar

Ağaç kovukları veya çamur duvarlarında yuva yapmaya uygun yaşlı ağaçların (meşe, kavak gibi) bulunduğu açık araziler, seyrek ağaçlıklı bozkırlar, geniş çayırlar, otlaklar ve nehir vadileri.

Davranış

Aktivite zamanı

Gündüzcül bir kuştur, gün boyunca aktiftir.

Beslenme alışkanlıkları

Genellikle tünediği yüksek bir yerden çevreyi izler ve avını gördüğünde aniden dalarak yakalar. Yiyeceklerini yere dalarak veya havada yakalayarak avlayabilir. Büyük böcekleri gagasıyla parçalayarak yer.

Sosyal davranış

Genellikle tek başına veya çiftler halinde görülürler. Üreme dönemi dışında küçük gruplar oluşturabilirler, özellikle göç sırasında.

Uçuş şekli

Güçlü ve doğrudan bir uçuşu vardır. Özellikle üreme döneminde, süzülmeler, dalışlar ve dönüşlerle birlikte yaptığı 'yuvarlanma' veya 'dönme' gösteri uçuşlarıyla bilinir. Bu gösteri sırasında kanatlarını çok hızlı çırpar.

Göç şekli

Uzun mesafe göçmenidir. Afrika'da kışlar ve üremek için Avrupa ve Batı Asya'ya göç ederler. Nisan-Mayıs aylarında gelip Ağustos-Eylül aylarında geri dönerler.

Bölgesellik

Üreme döneminde oldukça bölgeseldirler ve yuva alanlarını diğer ardıç kuşlarına ve potansiyel yırtıcılara karşı savunurlar.

Üreme

Üreme mevsimi

Mayıs ortasından Temmuz sonuna kadar sürer.

Yuvalama alışkanlıkları

Yuvalarını genellikle ağaç kovuklarına, terk edilmiş ağaçkakan yuvalarına, kaya yarıklarına veya nehir kıyılarındaki çamur duvarlarına yaparlar. Bazen yapay yuva kutularını da kullanırlar. Yuva malzemesi olarak otlar, tüyler ve diğer bitkisel materyalleri kullanırlar.

Kuluçka büyüklüğü

Genellikle 4-6 yumurta bırakırlar, ancak bazen 3 ila 7 yumurta da görülebilir.

Yumurta tanımı

Yumurtalar parlak beyazdır, pürüzsüz ve hafiftir. Genellikle oval şekillidir.

Kuluçka süresi

Dişi ve erkek sırayla kuluçkaya yatar, kuluçka süresi 18-19 gündür.

Yuvadan ayrılma süresi

Yavrular, yumurtadan çıktıktan yaklaşık 28-30 gün sonra yuvadan ayrılır (tüylenir).

Ebeveyn bakımı

Yavruların bakımı hem dişi hem de erkek ebeveyn tarafından yapılır. Her ikisi de yavrulara yiyecek taşır ve onları yırtıcılardan korur.

Nerede bulunur

Saha ipuçları

1. Görsel Gözlem. İlkbahar sonu ve yaz aylarında, tarlaların ya da otlakların üzerinde, elektrik direkleri, telefon telleri, çitler veya yalnız ağaçların tepelerinde tünemiş haldeyken parlak renkleriyle kolayca fark edilebilirler.
2. Uçuş Takibi. Gösteri uçuşları, özellikle erkekler tarafından üreme döneminde yapılır ve kuşun kimliğini belirlemede çok yardımcı olur. Geniş daireler çizerek ve ani dalışlar yaparak uçarlar.
3. Ses Dinleme. Ardıç kuşlarının tipik 'krak-krak' çağrıları, görmekte zorlandığınız zamanlarda yerlerini tespit etmenize yardımcı olabilir. Sakin ve sessiz bir ortamda bu sesler daha rahat duyulur.
4. Biyolojik Çeşitlilik Alanları. Kömür karası ve çevresindeki bozkır ekosistemleri gibi biyolojik çeşitliliğin yüksek olduğu alanları ziyaret etmek, ardıç kuşu gözlemleme şansını artırır.

Benzer türler

Hızlı bilgiler

Göz alıcı renkler:

Parlak mavi, yeşil, mor ve paslı kahverengi tüyleriyle dikkat çeker.

Aerobatik Uçuşlar:

Üreme dönemindeki gösterişli dalış ve yuvarlanma uçuşlarıyla bilinir.

Göçmen Tür:

Avrupa ve Asya'dan Afrika'ya uzun mesafeli göçler yapar.

Çekirge Avcısı:

Büyük böcekler, özellikle çekirgeler, ana besin kaynağını oluşturur.

İlginç bilgiler

• Adını, üreme döngüsü sırasında yaptığı etkileyici, akrobatik 'yuvarlanma' uçuşlarından almıştır.
• Sarı ayakları ve siyah gagası nedeniyle bazı yerel dillerde 'sarı ayak' olarak da anılır.
• Afrika'ya yaptığı göç sırasında Sahra Çölü'nü durmadan uçarak geçebilirler, bu da ortalama 2000 km'lik bir mesafeyi kapsayabilir.
• Mavi renkli tüyleri pigmente değil, tüylerin ışığı yansıtma şeklinden kaynaklanan yapısal bir renktir.

Bilimsel sınıflandırma

Alem

Animalia

Şube

Chordata

Sınıf

Aves

Takım

Coraciiformes

Aile

Coraciidae

Cins

Coracias

Tür

Coracias garrulus

Ardıç Kuşu hakkında daha fazlası